Бюджеттендіру

Бюджеттік жоспарлау әрбір деңгейдегі (республикалық, жергілікті) бюджеттік ресурстардың көлемін, қайнар көзін және мақсатқа сай пайдалануын анықтауға мүмкіндік беретін қаржылық жоспарлаудың құрамдас бөлігі болып табылады. Бюджеттік жоспарлау бюджеттік жүйенің негізі, бюджеттік процестің ажырамас бөлігі болып табылады. Оның көмегімен Президенттің Жолдауында белгіленген мақсаттар мен міндеттерге сәйкес, бюджет қаражатының Қозғалысы анықталады. Бюджеттік жоспарлау процесінде орталықтандырылған және орталықтандырылмаған ақша қаражаттары қорларына қажетті арақатынасы белгіленеді, кәсіпорындардағы қаржы ресурстарының мөлшері, сондай-ақ, бюджет жүйесінің кірістерінің қалыптасуына кәсіпорындардың қатысу дәрежесі анықталады.
2014

Нарықтық экономика жағдайында қаржылық жоспарлаудың жаңа əдістерін қолданбай, кəсіпорынның тұрақтылығын қамтамасыз ету мүмкін емес. Əлеуметтік-экономикалық жүйеге болжаулық емес, ықпал ететін факторлар көп. Факторлардың күтілетін теріс ықпалын азайту жəне, керісінше, күтілетін басқа факторлардың оң əсерін арттыру үшін оң ықпалы қолданылады. Оның шегінде бұл факторлар оқшауланады да, олардың ықпалы бағаланады жəне мүмкіндігінше реттеледі. Факторлар өте көп. Ал олардың қозғалысы аз жағдайда ретсіз жəне əр түрлі бағытталған, сондықтан кез келген жоспарды құрудың негізгі мақсаты нақты сандармен бағыттарды көрсету емес. Өйткені мұны істеу мүмкін емес, анықталған «дəліздер» бағыты бойынша берілген көрсеткіш анықталу керек. Жоспар құрудың  соңғы себебі  əлеуметтік-экономикалық жүйенің қызметін əр түрлі түсіндірудегі өтудің қаржылық шығындарын талап ететіндігімен көрінеді. Мұндай түсіндірудің болу мүмкіндігі төмен болады. Егер жұмыс жоспар бойынша жүзеге асырылса, теріс қаржылық нəтижелер аса маңызды болмайды.
2011
Кəсіпорынның қаржылық стратегиясын анықтаудағы бюджеттеудің рөлі

Мақалада басқару есебі жүйесінде бюджеттендірудің экономикалық мəні қарастырылған. Кəсіпорынның қаржылық-шаруашылық қызметінде оның рөлі анықталған, бидайды сақтау жəне өңдіру кəсіпорындарында бюджеттендіру мəселелері көрсетілген жəне осы кəсіпорындарда бюджеттендіру жүйесін енгізудің негізгі бағыттары дəлелденген. Бюджеттендіру жүйесі кəсіпорынды сапалы басқарудың жəне қабылданатын шешімдердің негізгі факторларының бірі болып табылады. Бюджеттендіру жүйесін енгізудің басты мақсаты — кəсіпорынның қаржылық-экономикалық тиімділігін жəне қаржылық тұрақтылығын арттыру.
2015
Бидайды сақтау жəне ұқсату кəсіпорындарында бюджеттендірудің тиімді жүйесін енгізу