Тарих

Мақалада еліміздің дамыған елдердің санатында болуы үшін білім саласында да үлкен реформалар жүргізілуі қарастырылды. Бұл жөнінде Елбасы өзінің Қазақстан халқына Жолдауында: «Білім беру реформасы — Қазақстанның бəсекеге нақтылы қабілеттілігін қамтамасыз етуге мүмкіндік беретін аса маңызды құралдарының бірі. Бізге экономикалық жəне қоғамдық жаңару қажеттілігіне сай келетін осы заманғы білім беру жүйесі қажет», — деп ерекше атап көрсетті. Мемлекеттік қоғамдық сипатта білім жүйесін басқару — өзінің кəсіби жеке қызметіне енді аяқ басқан тұлға, қағидалар, педагогиканы басқару жүйесінің маңызы туралы толық ақпаратты білу өте маңызды. Бұл, ең алдымен, мектептің жұмыс серпініне енуге, оның жүйелендірілуінің негізгі тетігін, басшылықпен, мұғалім əріптестермен, оқушы, ата-аналармен жоғарғы деңгейдегі қарым-қатынас ұстауға көмектеседі.
2015

Мақалада оқырман қауым көптеген афоризмдер кездестіретін ұлы Абайдың философиялық-сындарлы жəне моральдік тұрғыдағы «Қара сөздеріне» басты көңіл аударылған. Бұл данышпан жəне ұғымды афоризм сөздердің қазақ əдебиетіне көптен бері енгені көрсетілген. Ойшыл ғалымның философиялық- моральдік, қоғамдық-публицистикалық жəне əжуа-сатиралық сөздерін оның «Қара сөздеріне» жатқызуға болатын жанрды ойлап табу қиын екендігі айтылған. Оқырман қауымның көзқарасын алдын ала біле отырып, олардың күнделікті қолданатын тілімен оларға түсінікті етіп, өзінің көптеген өткір жəне терең ойларын проза түрінде жеткізе білгендігі туралы қорытынды жасалған.
2015

Мақалада адамды тануда діни антропологияның ерекшелігіне назар аударылып, ол басқа да ілімдермен салыстырылды. Автор адамға деген діни көзқарастардың алуан түрлілігі мен оның өмір сүруінің өзінің көп қырлы екендігін көрсетті. Теологтардың антропологияға деген қызығушылықтары мен діни жəне философиялық антропологияның ара қатынасы туралы пікірталастар келтірілді. Адам туғанда мəнімен бірге тумайды. Ол кейінгі қалыптасуында ғана мəнділікке ие болуы мүмкін деген ойшылдардың ойларымен автор келісетіндігін білдіреді. Адам үшін дүниеде тек тірі ағза болып тіршілік ету, организмдік мұқтаждықтардың шеңберімен шектелу жеткіліксіз екендігі туралы айтқан дана Абайдың адам туралы айтқан ойларын автор ортаға салады.
2015

Мақалада қазақ елінде қалыптасқан ағартушылық феноменнің себептері мен қызметтері зерттеліп, олардың Еуропа жəне Ресеймен салыстырғанда басқаша болғаны айқындалып, еліміздегі ағартушылық ойлардың ерекшеліктері, саяси мазмұны бағаланып, талдаған. Көтеріліп отырған мəселелер өз жерімізде қалыптасқан ағартушылық ағымның құндылықтарының əлеуметтік-саяси ортадағы рөлінің маңызын жəне оның терең саяси мазмұнын жан-жақты ашуға бағытталған. Бұрынғы қазақтың ұлтжанды азаматтарының ел өмірінде, халық тарихында алатын орнын көрсете отырып, автор олардың ағартушылық көзқарастарында қандай қоғамдық-саяси мəселелер басты орында болғанын көрсетеді.
2015

Мақалада ХV ғасырдың ортасында Қазақ хандығының құрылуының алғышарттары қарастырылған. Қазақ халқының жекелеген бөліктерінің əр түрлі мемлекеттердің құрамында саяси бытыраңқылығын жоюға ұмтылыс жасау қазақтың алғашқы хандары — Керей мен Жəнібек үлесіне тигені айтылған. Қазақ рулары мен тайпаларының жаңа мемлекет — Қазақ хандығы — құрамына бірігуі күрделі болғаны көрсетілген. Қазақ хандығының қалыптасуы, оның ішкі дамуы, өзіндік құндылықтар жүйесі, халықтың ерекше ұлттық сипаты беріктілік сынына талай рет түскендігі туралы қорытынды жасалған. Сөз жəне ой-пікір бостандығы мүмкін болған қазіргі тəуелсіз Қазақстан жағдайында көрнекті хандардың, соның ішінде қазақ жүздерінің соңғы ханы — Абылай ханның немересі — Кенесары Қасымовтың ұмыт болған есімдері қайта жаңғырғаны дəлелденген.  
2015
Қазақ хандығы: қалыптасуы, дамуы, күйреуі.Қазақ хандығының 550 жылдығына орай

Мақалада саяси маркетингтің теориялық негіздері мен саяси өмірде қолдану тəжірибесі қарастырылды. Саяси маркетингтің қалыптасуының теориялық-əдістемелік негізіне жəне оның саяси тəжірибеде пайдалану тарихына назар аударылды. «Саяси маркетинг» ұғымына берілген ғылыми анықтамалар талданды. Саяси тəжірибеде қолданылатын саяси маркетинг нарығының негізгі катего- риялары зерттеліп, экономикалық жəне саяси маркетинг нарығының ұқсастықтары мен айырмашылықтары ажыратылып көрсетілді.
2015

Мақалада ХІ ғасырдың философы, ақыны, ағартушысы Жүсіп Хас Хаджыб Баласағұнның өмірі мен қызметі қарастырылған. Əсіресе оның «Құтты білік» атты философиялық еңбегінің мазмұны мен маңызы толық ашылған. Бұл əйгілі философиялық еңбек сол кездегі барлық дерлік ғылым салаларының: философиялық, поэзиялық, құқықтық, экономикалық, этикалық, тарихтық, педагогикалық жетістіктерін жалпылайтындығы дəлелденген. «Құтты білік» Шығыс елдері тарихындағы түрік тілінде жазылған тұңғыш философиялық жəне əдеби трактат болып табылатындығы дəлелденген. Аталған еңбектегі көптеген ғылыми қағидалар жəне философиялық тосқаулар қазіргі кезге дейін өз өзектілігін жоғалтпайтындығы айтылған.
2015

Мақалада автор қазақ халқының даналық рухын айқындаған. Қазақ ойшылдарының философиялық көзқарасын ашқан. Қазақ философиясының философия тарихындағы жəне адамзат өміріндегі рөлін анықтаған. Қазақ философиясының даму тарихын көрсеткен. Қазақ философиясының даму тарихын анықтай отырып, оның адамзат өмірінде алатын орнын анықтаған. Қазақ философиясына қатысты негізгі мəселелерді қарастырған. Қазақ философиясының бүгінгі келбетін жəне философиялық ойлаудың жаңа моделін көрсеткен. Қазақ философиясы бойынша зерттеудің ғылыми бағыттарын анықтаған.
2015

Мемлекетіміздің қазіргі кездегі тарихи дамуындағы қазақтардың шежіресін зерттеудің маңыздылығы негізделген. ХIX–XX ғасырдың алғашқы жартысында өмір сүрген көрнекті қазақ ағартушыларының барлық Үш жүз (Ордалар) қазақтарының шежіресін құрастыру жəне негіздеу ғылыми бойынша қазақ үлесі бейнеленген. Олардың қазақ тайпалары мен руларын зерттеу бағытында жазылған аса маңызды еңбегіне шолу жасалған, бұл зерттеудің отандық тарихтың қалыптасуы мен дамуы үшін айрықша өзектілігі көрсетілген. Көрнекті қазақ ғалымдары мен зиялыларының ғылыми еңбектерін талдау мен жүйелеудің болашақта қазақ тарихнамасының дамуы үшін маңыздылығы туралы қорытынды жасалған
2015

Мақалада Орхон өзені бойында орналасқан түрік халықтарының ғана емес, бүкіл адамзат қауымының баға жетпес жетістігі болып табылатын Күлтегін ескерткішіндегі жазудың мазмұнына ғылыми тұрғыдан тарихи талдау жасалған. Авторлардың зерттеуіне қарағанда, Күлтегін бітік тасындағы көне жазуда тəуелсіз мемлекет орнату жолында қызмет жасаған ел басшыларының халыққа арнаған үндеу- манифесті жарияланған. Ескерткіштегі жазулардағы тарихи оқиғаларды талдай отырып, Күлтегін ескерткіші Екінші Түрік қағанаты кезіндегі маңызды кезеңдерді қамтыған тарихи шығарма, ондағы негізгі мақсат — азат ел болу жолындағы күрес жүргізген түрік халқының қаһармандық ерліктерінің шежіресі баяндалған деген қорытындыға келген. Авторлар Күлтегін ескерткішіндегі мəңгі жазуда Түрік қағанатының мемлекеттік тəуелсіздік актісі — «Мəңгілік Ел» идеясының саяси манифест түрінде салтанатты түрде халыққа жария етілгеніне ғылыми талдау жасаған. Тастағы жазуда Күлтегін бейнесі теңдесі жоқ батыр, даңқты қолбасшы болғаныны айтылған. Оның түркі  халқының жауынгерлік рухын асқақтатып, Ұлы Түрік қағанатының сабақтастығын, дəстүрлі заңын жалғастыра білген дара тұлға болғанын шебер талдау арқылы оқырманға жеткізеді.
2015

Мақалада қазақтардың дəстүрлі мəдениетіндегі кейбір отбасылық əдет-ғұрыптар мен салт-дəстүрлерге талдау жасалды, олардың отбасылық қатынастардағы орны анықталды. Қазақ отбасында баланың дүниеге келіп, ержеткенге дейінгі аралықтағы оған қатысты əдет-ғұрыптар мен салт-дəстүрлер талданды. Авторлар қазір ұмытылған «жарыс қазан», «құрсақ шашу», «қызды оң жаққа шығару» сияқты дəстүрлерді жан-жақты қарастырды. Одан əрі қазақтардағы көне салт-дəстүрінің бірі — жерлеу салты зерттеліп, жерлеу əдет-ғұрпы аралас болатындығы, яғни онда исламдық та, тəңірлік те əдет-ғұрыптар кездесетіндігіне, назар аударылады.
2015

Мақала 70–80 жж. қазақ ауылдарындағы күнделікті өмірді зерттеуге арналған. Автор деректанулық мəліметтерді егжей-тегжейлі зерттеуге сүйеніп, қазақ ауылдарының күнделіктілік мəселелерін қарастырудың жаңа бағытын ұсынды. Сөйтіп, тақырыптың өзектілігі айқындалды, мақсат жəне міндеттері қалыптасты, территориялық жəне хронологиялық шеңберлері анықталып, мақаланың əдіснамалық негізі ашылды. Аталмыш жұмыста тақырыптың ғылыми жаңашылдығына қысқаша талдау беріліп, деректанулық базасы сипатталды
2015